24 Ağustos 2019 Cumartesi
Anasayfa > Yerel > Taner Özdemir’den özel bir eser daha

Taner Özdemir’den özel bir eser daha

13.05.2019 09:20 12 14 16 18 yazdır
Geçmişten günümüze Erzurum’da iz bırakan enleri ve ilkleri kaynaklardan toplayarak kitaplaştıran Taner Özdemir ölümsüz bir eseri daha okuyuculara kavuşturdu. Erzurumluların merak ettiği ve bilmediği onlarca bilgi eser haline getirildi.
Taner Özdemir’den özel bir eser daha


Daha önce “Erzurum’un kilometre taşları” adlı kitabıyla Erzurum’un efsane isimlerinden Hadi Hoca’yı ölümsüzleştiren Taner Özdemir bir eser daha ortaya çıkardı. Erzurum’un ilk isminden ilk sinemasına, en soğuk gününden en fazla kullanılan bedduasına kadar birçok alanda bilgi aktaran eser kendine has okuma keyfi ve sözlük özelliği taşıyor.

Yazdığı kitap hakkında bilgi aktaran Araştırmacı Yazar Taner Özdemir Gazeteniz Yeni Gün’e bilgi aktardı.

“Vatanın kurtarılmasında rol alanlar cumhuriyetin ilelebet payidar kalması için de el ve gönül birliği yapıp kaldıkları yerden yollarına devam etmişlerdir” diyen Araştırmacı Yazar Taner Özdemir, Erzurum için çalışmaya devam edeceğini dile getirdi.



“geçmişten günümüze uzanan Erzurum’un tarihe yolculuğunda iz bırakanlar ve izi kalanları araştırmak ve dağınık halde farklı kaynaklarda yer alan bilgileri toplamak amacıyla bir işe koyulduk ve adına da “Erzurum’un ilkleri ve Enleri” demiş olduk.

Nasıl bir zor işe koyulduğumuzu ise zaman ilerledikçe anladık. Şehrimiz sadece kendi alanında değil, ülke çapında enlere ve ilklere sahne olmuş; fakat bilgilerin büyük bir bölümü dağınık kalmış veyahut sadece makale olarak ele alınmış. Bizler elimizden geldiği kadar Erzurum’a ait ilkleri ve enleri bir araya getirmeye çalıştık. Şehre ait daha birçok bilginin var olduğunu biliyor ve araştırmacılara geri kalan kısmı bırakıyoruz.

Umudumuz bu kitapla attığımız adımının takibini yapan yeni araştırmaların yapılmasıdır. Amacımız şehre olan vefa borcumuzu ödemektir; yoksa bizim yazdıklarımız şehrin sahip oldukları karşısında deryada bir noktadır. Şehir tarihine yazarak değer katan tüm kalem ehli insanlara sonsuz teşekkür ederken bu şehrin bir ferdi olmaktan gurur duyduğumuzu bir kez daha dile getirmek isterim” diye aktardı.

İşte Erzurumluyu meraklandıracak olan onlarca ilginç bilginin aktarıldığı kitaptan bazı enler ve ilkler;

İlk bilgi olarak verilen ve ilk defa duyanlarda şaşkınlık uyandıran Erzurum’un ilk isimleri şöyle “THEODOSİPOLİS, KARİN ve KALİKALA”.

İlk sinema salonu; ilk sinema salonu 1960 yılında Cahit Gürpınar tarafından kurulan Gürpınar sinemasıdır.

İlk kardeş şehir, Erzurum’un tarihi süreç içerisinde birçok kardeş şehri olmuştur. İlk kardeş şehir İtalya’nın FOGGİA şehri olmuştur. 1987 yılında karşılıklı protokollerin imzalanmasıyla kabul edilmiştir.

Yurt içinde ilk kardeş şehir, 1992 yılında meclis kararıyla Erzurum ve İzmir kardeş şehir olarak ilan edilmiştir.

 

İlk süper Vali

1936 yılında atandığı Erzurum'da kaldığı 4 yıla asırlık eserler sığdıran süper vali Haşim işcan’dır. Haşim İşcan, Topçuoğlu İnşaat eliyle şehri yeniden imar etmiş ve cumhuriyet caddesi, Erzincankapı ve hastaneler caddesini yaşanabilir bir hale sokmuştur. Yaptırdığı havuz başını burada ördek ve kazlar mı yüzecek diye eleştirenlerin esameleri okunmazken bugün Haşim İşcan adı şehirde bakidir. Cumhuriyet Meydanını açan ve kamu kuruluşlarına binalar yaptıran Haşim İşcan, 1898-1967 yılları arasında yaşamış görev yaptığı illerden yaptırdığı yüzlerce okulla eğitim aşığı vali unvanına hak edenlerden olmuştur. Haşim İşcan, Cevdet Paşa’nın da oğludur. Haşim İşcan aynı zamanda İstanbul’un seçimle gelen ilk belediye başkanıdır.



İlk büstü dikilen Erzurumlu

Örtülü şehrin uzak bir köşesinde yolu olmayan, susuz, okulsuz bir köy iken, Hüseyin Köycü adıyla bir vatanseverin gayretleriyle ilçe olmuş ve birçok değerli ismin okuyarak ülkesine hizmet ettiği bir yer haline gelmiştir. Ketencizadenin Güz Destanı da nazire yazacak kadar kalemi güçlü bir insandı. 1896 yılında hayata gözlerini açan Hüseyin Köycü son nefesine kadar hep mücadele etmeyi seçmiş ve ilçe merkezine heykeli dikilecek kadar hizmetlerde bulunmuştur. Hüseyin Köycü 31 Ocak 1958 yılında ise hayata veda etmiş ve İstanbul da defnedilmiştir.

En Uzun süreli hatimle teravi namazı kıldıran

Şehirde özellikle ramazan ayları farklı geçer ve âdete şehirde o havaya bürünür. Hatimle teravih namazları kılınması ise bazı camilere özgü olur. Her cami de olmayan bu uygulamanın hangi camide olduğunu ise cemaat bilir. İşte aralıksız olarak hem teravih namazlarını hem de sabah namazlarını 45 yıl hatimle kıldıran Sakıp Danışman hoca olmuştur. Sakıp Danışman Hoca, 1960-1968 yılları arasında ise Erzurum Müftülüğü görevinde bulunmuştur.

En çok sevilen Paşa

İstanbul’da doğmasına rağmen Erzurumlu olarak bilinen Kazım Karabekir Paşa’dır. Kazım Karabekir Paşa, Selçuklu Türklerindendir ve Karaman asıllıdır. Kazım Karabekir Paşa, I. Dünya Savaşında Çanakkale Cephesinde mücadele etmiş ve Alçıtepe Kahramanı olarak tanınmıştır. Kazım Karabekir Paşa, Erzurum ve çevresine XV. Kolordu Komutanı olarak atanmış ve şehrin kurtarılmasında büyük rol oynamıştır. I. Meclis açıldıktan sonra Doğu Cephesi Komutanlığına atanmıştır. Gümrü Antlaşması ve Kars Antlaşmasının imzalanmasında heyet başkanlığını yapanda yine Kazım Karabekir Paşa’dır. Kazım Karabekir Paşa askeri ve siyasi hayatına dair birçok eser de kaleme almıştır. Paşaların Kavgası, istiklal Harbimiz, Çocuk Davamız, I. Dünya Savaşıyla ilgili 4. Ciltlik kitap eserlerinden sadece bir bölümüdür. Erzurumlular, Paşalarını unutmamış fakülte, lise, ilkokul, ortaokul, vergi dairesi, mahalle ve caddelerine Kazım Karabekir’in ismini koymuştur. Kazım Karabekir adıyla bir dönem de hizmet veren bir belediyenin olması Paşanın ilde ne kadar değer verildiğine dair bir delildir. Büstü dikilen ender kişilerden biri yine Kazım Karabekir Paşa olmuştur.

En kahraman Osmanlı Askerimiz

1579-1699 yılları Osmanlı Devleti açısından sıkıntılı dönemlerin başlangıcı olmuş ve devlet duraklama dönemine girmiştir. Sokullu Mehmet Paşa’nın ölümü ile başlayıp, Karlofça Antlaşmasına kadar geçen sürede yükselme döneminde olduğu gibi olmasa da münferit başarılar alınmıştır. İşte bu başarılardan biri de IV. Mehmet döneminde sadrazam Fazıl Ahmet Paşa tarafından elde edilen UYVAR zaferidir. Bu zafer sırasında Osmanlı Ordusunda yer alan ve kahramanlığı müverrih Raşit’in de eserine konu olan Uyvar Eri Erzurumlu Abbas adlı askerdir. Abbas gösterdiği kahramanlığı ile Fazıl Ahmet Paşa’nın IV. Mehmet’e verdiği izahta konu edilmiştir.

En uzun süreli dergi çıkaran Erzurumlu

Tortum ilçesinin Çamlı yamaç Köyünde dünyaya gelen Ziyaeddin Fahri Fındıkoğlu tarih, sosyoloji ve felsefe alanında ülkenin önde gelen isimlerinden biridir. Erzurum Tarihine ait birçok eserin de sahibi olan Ziyaeddin Fahri Fındıkoğlu 36 yıl boyunca İş ve Düşünce Dergisini çıkararak bu alanda bir rekora da imza atmıştır. Erzurum Şairleri, İktisat Nazariyeleri, Ahlak Tarihi, İbn Haldun’un Hukuka Ait Fikirleri ve Tefsiri adlı eserler hocanın çıkardığı eserlerden sadece bir bölümüdür.

Yorum Yaz
  • UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Kategorinin Diğer Haberleri